تبليغاتX
نجوم یزد
نجوم یزد

تازه ترین اخبار نجومی جهان

ستاره شناسان با تركيب اطلاعات دو تلسكوپ , بزرگترين سياه چاله را كشف كردند.  

به گزارش خبرگزاري يونايتدپرس از سندياگو، اين سياه چاله بخشي از يك سيستم دوتايي در ‪ ،M33‬يك كهكشان نزديك است كه حدود سه ميليون سال نوري از زمين فاصله دارد.

ستاره شناسان با تركيب داده‌هاي "رصدخانه اشعه ايكس چاندار سازمان فضايي آمريكا" و "تلسكوپ جيميني" در "هاوايي"" مشخص كردند كه جرم اين سياه چاله به نام "‪X-7‬ ‪ ۱۵/۷ "M33‬برابر جرم خورشيد است. "جرمو اوروسز" از "دانشگاه ايالتي سن‌ديه‌گو" كه رياست اين مطالعه را بر عهده داشت گفت، اين كشف همه نوع سوالي را درباره چگونگي امكان تشكيل اين سياه چاله مطرح مي‌كند.

اروسز گفت، ‪X-7‬ ‪ M33‬به دور مدار يك ستاره همراه كه هر سه و نيم روز بر روي اين سياه چاله سايه مي‌اندازد، مي‌چرخد. وي همچنين متذكر شد كه اين ستاره همراه داراي يك جرم غير عادي زياد ‪ ۷۰‬برابر جرم خورشيد است. جرم غيرعادي زياد اين ستاره آنرا به بزرگترين ستاره همراه در يك سيستم دوتايي حاوي يك سياه چاله تبديل مي‌كند. اين يافته‌ها در مجله "نيچر" منتشر شده است



 

نوشته شده در دوشنبه سی ام مهر 1386ساعت 13:30 توسط امین فرمانی| |

پنجاه سال از تسخير فضا به دست انسان گذشت
دانشمندان شوروی چهارم اکتبر سال 1957(ساعت 10 و 28 دقیقه شب به وقت مسکو) نخستین ماهواره ساخت بشر، «اسپوتنیک- 1» را در مدار زمین قرار دادند و جهان وارد عصر فضا شد
دولت مسكو روز بعد عكس و خبر اين رويداد را به مطبوعات داد و جهان را به حيرت واداشت. مفسران رسانه ها اين پيروزي روس ها را يك كودتاي علمي عليه امريكا تلقي كردند. ماهواره «اسپوتنيك- 1» كه توسط سرگئي كوروليوف طراحي شده بود 90 كيلوگرم وزن داشت. در بسياري از كشورها علائم مخابراتي اين اسپوتنيك دريافت شد. امريكاييان كه در نظر داشتند سال بعد احتمالاً يك ماهواره 11 كيلوگرمي را در مدار زمين قرار دهند، از اين پيروزي مسكو سخت نگران شدند. دولت امريكا با شتاب تمام دست به يك آزمايش فضايي زد تا به اتباع اين كشور اميد دهد كه روحيه خود را از دست داده بود، ولي اين آزمايش شكست خورد. ترس امريكاييان بيشتر از موشكي بود كه اين ماهواره را به فضا برده بود زيرا قرارگرفتن كلاهك اتمي بر چنين موشكي برايشان تصوري وحشت انگيز شده بود. تا امريكاييان به خود بجنبند، روس ها سگي به نام «لايكا» را با يك ماهواره و در سال 1961 يوري گاگارين (نخستين فضانورد جهان) را با اسپوتنيك- 3 در مدار زمين قرار دادند.

برخلاف 15 سال گذشته (سال هايي كه از فروپاشي اتحاد جماهير شوروي گذشت) امسال به مناسبت پنجاهمين سال تسخير فضا مراسم متعدد و باشكوه و پرسر و صدا در روسيه برگزار شد. اين مراسم و نطق هايي كه به مناسبت آن ايراد شد نشان مي دهد كه روس ها به دوران رقابت هاي فضايي بازخواهند گشت، به همان گونه كه به رقابت هاي نظامي  بازگشته اند .
نوشته شده در شنبه بیست و هشتم مهر 1386ساعت 19:16 توسط امین فرمانی| |

تلسكوپ فضايي اسپيتزر به تازگي در قلب دو كهكشان در حال تركيب ،بلورهايي شبيه به خرده شيشه يافته است.اين بلورها به اندازه دانه ي شن هستند و به احتمال زياد قبل و در حين انفجار ستارگان پرجرم در فضا رها شده اند.اين نوع بلور ها سابقا در كهكشان راه شيري مشاهده شده بودند ، با اين حال موارد تازه كشف شده ، اولين نمونه هاي موجود در خارج از كهكشان ما هستند.دانشمندان معتقدند كه اين بلور ها بر اثر چند انفجار ابر نواختري متوالي گرم شده و در نهايت ذوب مي شوند.

سهند پيرباديان

    تلسكوپ فضايي اسپيتزر ناسا ،با بررسي چند كهكشان در حال تركيب ،پوششي از بلور هاي كوچك در اطراف مراكز به هم پيوند خورده ي اين كهكشان ها يافته است.اين ذرات شباهت زيادي به خرده شيشه دارند.اين بلور ها دانه هاي سيليكاتي هستند كه در كوره هاي ستاره اي به وجود آمده اند.دانه هاي تازه كشف شده اولين موارد بلور هاي سيليكاتي شناخته شده در خارج از كهكشان ما مي باشند

تصور يك تصويرگر از بلور هايي كه در اطراف مراكز كهكشان هاي در حال تركيب رها شده اند

 

دكتر "هنريك اسپون" از دانشگاه كورنل مي گويد:"ما از كشف اين بلور هاي ظريف و كوچك در مركز يكي از بي ثبات ترين مناطق عالم ،بسيار شگفت زده هستيم.اين بلور ها به راحتي از بين مي روند اما در اين مورد ،ظاهرا اين بلور ها توسط ستارگان پرجرم ،سريع تر از روند ناپديد شدن ،در حال توليد هستند."

   اين كشف نهايتا در فهم روند تحول كهكشان ها و به خصوص كهكشان راه شيري كه در چندين ميليارد سال آينده با كهكشان آندرومدا تركيب خواهد شد ،كمك بزرگي خواهد كرد.

   دكتر "لي آرموس" از مركز علمي اسپيتزر ناسا و موسسه فن آوري كاليفرنيا در پاسادنا مي گويد:"تصور ما بر اين است كه طوفاني از غبار در مركز كهكشان هاي در حال تركيب در حال شكل گيري است.اين بلور هاي سيليكاتي در اين طوفان قرار گرفته و در نهايت به صورت پوششي عظيم از غبار و شيشه در اطراف هسته هاي كهكشان ها قرار مي گيرند."

   سيليكات ها ،مانند شيشه،براي تبديل شدن به بلور به گرما نياز دارند.اين ذرات جواهر مانند در كهكشان راه شيري ، در مقادير كم و در اطراف بعضي از ستاره ها مانند خورشيد يافت مي شوند.اين ذرات بر روي زمين ،بر روي سواحل شني برق مي زنند و در شب ،برخورد اين ذرات همراه با ذرات ديگر با جو را مي توان مشاهده كرد.اخيرا اين ذرات توسط تلسكوپ اسپيتزر درون دنباله دار TEMPEL۱ (كه سفينه ي DEEP IMPACT با آن برخورد كرده است) نيز ديده شده است.

    كهكشان هايي كه اين بلور ها به وفور در آنها يافت مي شود تفاوت عمده اي با كهكشان ما دارند.در درون اين كهكشان ها كه "كهكشان هاي فوق نوراني فروسرخ" (ULTRALUMINOUS INFRARED GALAXIES)   (ULIRGS) ناميده مي شوند ،مقادير بسيار عظيمي از اين بلور هاي سيليكاتي يافت مي شوند. با وجود آنكه تعدادي از اين نوع كهكشان ها به طور واضح رصد نشده اند ، بيشتر موارد كشف شده از دو كهكشان مارپيچي در حال تركيب تشكيل شده اند.هسته ي تركيبي اين نوع كهكشان ها مملو از ستارگان پرجرم ،پرنور و كم سن مي باشد.در مركز بعضي از آنها نيز سياهچاله هاي بسيار پرجرم وجود دارد.

   اختر شناسان بر اين عقيده اند كه بلور هاي سيليكاتي در مركز اين نوع كهكشان ها (ULIRGS) ،توسط ستاره هاي پرجرم ايجاد مي شوند.بر اساس تحقيقات دكتر اسپون و تيم او، اين ستاره هاي پرجرم ،بلور ها را قبل و همچنين در هنگام وقوع انفجار هاي ابر نواختري در فضا پخش مي كنند.اما اين بلور هاي ظريف براي مدت طولاني دوام نمي آورند.ذرات پرتاب شده توسط انفجار هاي ابر نواختري به اين بلور ها برخورد كرده و آنها را بمباران مي كنند.نتيجه ي اين بمباران ،گرم شدن بلور ها و در نهايت ذوب شدن و تبديل آنها به موادي بدون شكل است.تمام اين اتفاقات در بازه ي زماني كوتاهي صورت مي گيرد.

   دكتر اسپون اين پديده را به شكلي ساده بيان مي كند:"دو كاميون حامل آرد را در نظر بگيريد كه در يك خيابان و در جهت مخالف هم در حال حركتند.اگر اين دو كاميون با هم برخورد كنند ،براي مدتي كوتاه ابري سفيد بر روي خيابان تشكيل مي شود.با استفاده از تلسكوپ اسپيتزر ،ما برخورد و تركيب دو كهكشان و تشكيل ابري موقتي از بلور هاي سيليكاتي را مشاهده مي كنيم."

   طيف سنج فرو سرخ تلسكوپ اسپيتزر ،اين بلور هاي سيليكاتي را در ۲۱ كهكشان از ۷۷ كهكشان بررسي شده (كه همه از نوع ULIRGS بوده اند)  يافته است.اين ۲۱ كهكشان در محدوده ي ۲۴۰ ميليون تا ۹/۵ ميليارد سال نوري از ما قرار دارند و در تمام مناطق آسمان پخش شده اند.اين كهكشان ها در زمان مناسب رصد شده و در نتيجه بلور ها در آنها مشاهده شده اند.اما در ۵۶ كهكشان ديگر ،اين بلور ها در آينده ي نزديك ايجاد خواهند شد

تصويري از دو كهكشان در حال برخورد با يكديگر. در سمت چپ تصوير كهكشان NGC۲۲۰۷ و در سمت راست كهكشان IC۲۱۶۳ ديده مي شوند

نوشته شده در جمعه بیست و هفتم مهر 1386ساعت 13:49 توسط امین فرمانی| |

فضانورد مسلمان مالزيايي، عيد فطر را در ايستگاه فضايي جشن گرفت
شیخ مظفر شکور، پزشک جوان مالزیایی که نخستین فضانورد مسلمانی است که در ماه مبارک رمضان به فضا سفر کرده، روز عید فطر را نیز در ایستگاه فضایی ‌گذراند و خدمه ایستگاه را در این جشن با خود شریک کرد.

به گزارش سرويس فن‌آوري خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، فضاپيماي سايوز حامل دو خدمه جديد ايستگاه - «پگي وايتسون» از دانشگاه يوواي آمريكا به عنوان اولين فرمانده زن ايستگاه فضايي و «يوري مالنچيكو»، فضانورد كارآزموده روسي - و همچنين اولين فضانورد مالزيايي كه روز چهارشنبه از پايگاه كاسمودروم بايكونور در قزاقستان پرتاب شد در ساعت 14 و 50 دقيقه به وقت گرينويچ روز جمعه به ايستگاه فضايي بين المللي ملحق شد.

حدود 90 دقيقه بعد دريچه‌هاي بين دو كشتي فضايي باز شد و سه خدمه سايوز وارد ايستگاه فضايي شدند.

شيخ شكور اولين فضانورد مالزيايي در يك ارتباط مختصر تلويزيوني با مقامات و مهمانهاي جمع شده در مركز كنترل ماموريت روسيه در خارج از مسكو گفت: من احساس بسيار خوبي دارم و با دوستان آمريكايي و روسي خود در ايستگاه هستم.

شكور هم چنين توانست چند جمله‌اي با پدرش صحبت كند.

به گزارش ايسنا، رفتن شيخ شكور به فضا در مالزي مورد استقبال بسيار مردم اين كشور قرار گرفته و نقطه عطفي در تاريخ علمي اين كشور آسيايي برجا گذاشته است.

نخست وزير اين كشور نيز به همراه 1000 محصل در مراسمي در كوآلالامپور ورود مالزي به فضا را جشن گرفتند.

نوشته شده در پنجشنبه بیست و ششم مهر 1386ساعت 16:37 توسط امین فرمانی| |

دانشمندان يك مولكول كمياب را در جو زهره و مريخ یافته‌اند كه نوعي کم‌ياب از دي‌اكسيد كربن است و مي‌تواند عملكرد اثرات گلخانه‌اي را روي زهره تحت تاثير قرار دهد.

در اردیبهشت ۸۶ هنگامي كه سريع‌السير زهره به دومين سياره منظومه شمسي رسيد پديده‌اي غير عادي نظر دانشمندان را به خود معطوف ساخت. تيمي از دانشمندان اروپايي از طيف‌سنج اتمسفري فروسرخ (SOIR)‌ براي بررسی اختفاي خورشيدي پشت زهره استفاده كردند. بررسي اختفاي خورشيد به دانشمندان اجازه مي‌دهد كه نحوه ‌جذب يك طول موج بخصوص به وسیله ی جو سياره را مطالعه كنند.

سريع‌السير زهره

 ‌

‌اين طول موج‌ها و ميزان جذب آنها، نوع و مقدار گازها را در اتمسفر زهره مشخص مي‌سازد. در اين بررسي دانشمندان در طول موج ۳/۳ ميكرومتري در ميانه‌ی محدوده فروسرخ طيف، يك پدیده غيرعادي مشاهده كردندكه در طي اختفا به طور منظم با افزايش عمق جو افزايش مي‌يافت. در ابتدا تصور مي‌شد كه يك مولكول آلي شامل كربن و هيدرو‍ژن مسبب اين پديده است اما هيچ مولكول آلي شناخته‌شده‌اي همه خواص اين پدیده را توجيه نمي‌كرد.

دانشمندان ناسا با بررسي دوباره ی پديده٬ اثر مشابهي را در طيف جو مريخ مشاهده كردند. دو تيم مشاهدات را با هم مقايسه نمودند. هر دو پديده يكسان بودند و اين سرنخ خوبي بود. جو زهره ضخيم‌تر از مريخ است اما جو هر دو سياره از ۹۵% دي‌اكسيد كربن تشكيل شده است. دانشمندان ناسا دريافتند كه مسبب اين پدیده يك ايزوتوپ دي‌اكسيد كربن است كه يكي از دو اتم اكسيژن آن به جاي هشت پروتون و هشت نوترون(اکسیژن-۱۶)، هشت پروتون و ده نوترون(اکسیژن-۱۸) دارد.

اختفاي خورشيد از ديد سريع السير زهره

تا كنون جذب مولكول در اين طول موج مشاهده نشده بود اما تحقيقات سه گروه مستقل نتايج يكساني را نشان داد، يك گذار كمياب كه تنها در اين ايزوتوپ ممكن است، باعث ايجاد پديده مذكور مي‌شود. وزن متفاوت اين دو نوع ایزوتوپ اتم اكسيژن به مولكول اجازه مي‌دهد همزمان به دو روش ارتعاشات خود را تغيير دهد اما مولكولهاي حاوي اكسيژن معمولي در هر زمان تنها مي‌توانند يك نوع تغيير داشته باشند.

اين گذار كمياب حتي به مولكول اجازه مي‌دهد انرژي بيشتري جذب كند و بنابراين نقش فعالتري در در اثر گلخانه‌اي ايفا نمايد. اين ايزوتوپ ۱% كل دي‌اكسيد كربن زمين را تشكيل مي‌دهد و مقدارش در جو زمين ۲۵۰۰۰۰ بار كمتر از مقدار آن در جو زهره است. بنابراين، نقش آن روي اثر گلخانه‌اي در زمين كوچك است اما در زهره اثر قابل نوجهی دارد.

منبع:اسا

نوشته شده در سه شنبه بیست و چهارم مهر 1386ساعت 17:23 توسط امین فرمانی| |

شيخ مظفر شکور، اولين فضانورد مالزيايي و اولين مسلمان روزه‌دار، چهارشنبه به ايستگاه فضايي بين‌المللي فرستاده شد. همچنين در اين ماموريت، براي نخستين بار يک زن فرمانده‌ي ايستگاه فضايي مي‌شود.
 
شیخ مظفر شکور»(Sheikh Muszaphar Shukor)، اولین فضانورد مالزیایی٬ چهارشنبه از پایگاه فضایی بایکانور قزاقستان، به وسیله‌ی موشک سایوز روسیه، به ایستگاه فضایی بین المللی رفت.

شکور/نفر اول از سمت راست

«شکور»(Shukor) سفر خود به فضا را مانند سفر آرمسترانگ به ماه، گامی بزرگ برای کشورش توصیف می‌کند. او اولین مسلمانی است که در ماه مبارک رمضان به فضا رفته است. وی از بین یازده هزار نامزد مالزیایی برای سفر به فضا برگزیده شده است. مالزي در قراردادي با روسيه با پرداخت يک ميليارد دلار به همراه خريد جت هاي روسي، هزينه اين سفر را نيز پرداخته است.

شکور به همراه «پگی ویتسن»(Peggy Whitson) انگلیسی و فضانورد روسی «یوری مالنچنکو»(Yuri Malenchenko) به ایستگاه فضایی بین المللی رفت. شکور پس از ۱۱ روز به زمین بازمی‌گردد ولی دو فضانورد دیگر برای ۶ ماه دیگر در مدار می‌مانند و به انجام پروژه های خود می‌پردازند.

 

 

 

 

البته این سفر از جنبه‌ی دیگری هم مورد توجه است، چراکه برای نخستین بار یک زن فرماندهی ایستگاه فضایی بین المللی را بر عهده می‌گیرد. پگی ویتسون، فضانورد انگلیسی جای فرمانده‌ی روسی ایستگاه بین المللی را گرفت و نام خود را به عنوان نخستین زن فرمانده‌ی ایستگاه فضایی بین المللی ثبت کرد. ویتسون دومین بار است که به ایستگاه فضایی بین امللی سفر می‌کند. وی٬ جمعه ۲۰ شهریور فرماندهی ایستگاه را بر عهده گرفت.

منبع: Newscientist

نوشته شده در یکشنبه بیست و دوم مهر 1386ساعت 15:1 توسط امین فرمانی| |

اخترشناسان ستاره‌ای بسیار شبیه به خورشید یافته‌اند. به گفته‌ی آنان در صورت وجود سياره در اطراف آن٬ این ستاره مکانی ایده آل برای جستجوی حیات فرا زميني است.
 

این ستاره با نام HIP ۵۶۹۴۸ در فاصله‌ی اندکی بیش از ۲۰۰ سال نوری از زمین قرار گرفته است. اندازه٬ جرم٬ دما و ساختار شیمیایی این ستاره در اندازه گیری‌ها بسیار شبیه به خورشید بدست آمد.

تا پیش از این ستاره‌های دیگری شبیه به خورشید شناسایی شده بودند که از این بین می‌توان به عقرب ٬۱۸ HD ۹۸۶۱۸ و HIP ۱۰۰۹۶۳ اشاره کرد. با این تفاوت که ۳ ستاره مذکور چندین برابر بیش از خورشید لیتیم دارند و این در حالی است که HIP ۵۶۹۴۸ از این لحاظ بسیار به خورشید شباهت دارد.

«ایوان رمیرز»(Ivan Remirez) از دانشگاه تگزاس می‌گوید:" این شباهت می‌تواند بسیار مهم باشد زیرا برخی از مطالعات نشان می‌دهد که ستاره‌هایی با لیتیم کمتر٬ فعالیت کم‌تری دارند و در نتیجه این ستاره‌ها فوران های کمتری از پرتو های مرگبار که باعث کم شدن احتمال حیات می‌شوند٬ دارند. پس اگر ستاره‌ی مذکور با رصدهای بیشتری مورد مطالعه قرار گیرد٬احتمالا شانس وجود حیات در آن بیشتر از منظومه‌ی شمسی است."

«مارگارت ترنبل»(Margaret Turnbull) از موسسه علمی تلسکوپ فضایی٬ بالتیمور٬ مریلند٬ در گفتگو با نیو ساینتیست گفت:"ستاره‌های مشابه خورشید جایگاهی مناسب برای جستجوی حیات فرازمینی هوشمند(SETI) محسوب می‌شوند. البته لزوما بهترین مکان نیستند ولی قطعا نقطه‌ی شروع مناسبی برای جست و جوی چنین حیاتی هستند." وی همچنین در فراهم کردن لیستی شامل ۱۷۰۰۰ هدف ممکن برای SETI به نام HabCat همکاری داشته است.

«پیتر بکس» (Peter Backus) عضو موسسه ٬ SETI در کالیفرنیا٬ در گفتگو با همین مجله گفت:" این ستاره یکی از ستاره‌های لیست HabCat است و من تصور نمی‌کنم که نیازمند توجه خاصي باشد. موضوع مهم این است که ما بفهمیم چه ستاره‌هایی مي‌توانند میزبان سیارات قابل سکونت باشند."

پس از کشف این ستاره٬ هم اکنون اخترشناسان در تلاش‌اند تا سیاره‌ای به دور آن بیابند و هم اکنون می‌دانند که هیچ سیاره‌ی گازی در نزدیکی آن قرار ندارد اما ممکن است نوع دیگری از سیاره به دور آن بگردد.

رمیرز افزود:"تنها تفاوت این ستاره با خورشید سن آن است. این ستاره یک میلیارد سال پیرتر از خورشید است و این نکته آن را برای SETI جذاب‌تر می‌سازد زیرا در اطراف ستاره‌های پیرتر زمان بیشتری برای ایجاد تمدن‌های هوشمند وجود دارد."

اخترشناسان همچنین امیدوار به دريافت سیگنال‌های رادیویی از حیات احتمالی اطراف ستاره هستند. با توجه به فاصله‌ی بیش از ۲۰۰ سال نوری این ستاره با زمین٬ تا کنون هیچ سیگنال رادیویی از زمین به آن نرسیده است و حتی اگر در آنجا حیات هوشمند وجود داشته باشد. آن ها هنوز از ما چیزی دریافت نکرده‌اند."

نوشته شده در دوشنبه شانزدهم مهر 1386ساعت 12:53 توسط امین فرمانی| |

 دنباله داری با نام لونئو ( LONEOS ) با نام علمی C/2007 F1

دنباله دار LONEOS اولین بار است که به دیدار منظومه شمسی می آید. این دنباله دار در تاریخ 28 اسفند 1385 بوسیله گروه Discoverer Lowell Observatory Near-Earth Object Search کشف شد و در این زمان قدر آن در حدود 19.5 بود. دنباله دار LONEOS  خود را برای ملاقات با خورشید به درون منظومه شمسی نزدیکتر کرده و اکنون در وضعیتی برای زمین قرار دارد که می توان آن را در صبحگاه ( قبل از طلوع خورشید ) و شامگاه ( پس از غروب خورشید ) مشاهده کرد. در تاریخ 7 آبانماه دنباله دار به حضیض مداری خود می رسد و در این زمان فاصله دنباله دار از خورشید 0.4 واحد نجومی خواهد بود. برطبق پیش بینی های انجام شده قدر این دنباله دار در بهترین حالت به حدود 5.4 خواهد رسید و این زمانی است که دنباله دار در نزدیکی خورشید قرار دارد و رصد آن برای ما امکان پذیر نمی باشد.

وضیت این دنباله دار در روزهای آینده مناسب تر می شود، اما به دلیل حرکت سریع آن به سوی خورشید فرصت کمی برای رصد خواهید داشت. رصد های و عکسهای گرفته شده از دنباله دار نشان می دهد که رنگ آن سبز است ( مانند دنباله دار SWAN در سال 1385 ). صورت فلکی گیسوی برنیکه میزبان این دنباله دار است. مسیر حرکت آن به گونه ای است که از در روزهای 12 تا 15 مهرماه از درون خوشه گیسوی برنیکه یا MEL11 خواهد گذشت و پس از آن به دیدار کهکشان زیبای NGC4565 ( از قدر 8.5 ) می رود. جدایی زاویه ای دنباله دار و کهکشان NGC4565 در بهترن حالت 30 دقیقه قوسی خواهد بود.

نوشته شده در شنبه چهاردهم مهر 1386ساعت 12:23 توسط امین فرمانی| |

داخل خورشید چگونه است؟ شاید سوال جسورانه‌ای باشد، چون در واقع محققان فقط از نوسانات سطح خورشید می‌توانند به این موضوع پی ببرند که چگونه ستاره مرکزی منظومه ما ساخته شده است.

داخل خورشيد چگونه است؟ شايد سوال جسورانه‌اي باشد، چون در واقع محققان فقط از نوسانات سطح خورشيد مي‌توانند به اين موضوع پي ببرند كه چگونه ستاره مركزي منظومه ما ساخته شده است.

به گزارش ايرنا به نقل از سايت انجمن نجوم آماتوري ايران ،از زمانهاي بسيار دور مردم مي‌دانستند كه خورشيد اهداكننده زندگي به آنهاست، بيهوده نيست كه مصري‌هاي قديم به مانند يك خدا به خورشيد احترام مي‌گذاشتند.

امروزه ما مي‌دانيم كه اين ستاره يك توپ گازي مشتعل است ، گرچه نگاه كردن به اين جسم داغ امكان‌پذير نيست ، اما ستاره‌شناسان در سالهاي گذشته به خيلي چيزها در مورد درون آن پي برده‌اند.

خورشيد سطح جامد و سفتي ندارد، با اين حال سطح خارجي آن كه تقريبا تمام نور آن را ساطع مي‌كند قابل تشخيص است، اين فتوسفر ( نور كره) مرز بين سطح شفاف رويي، كروموسفر، تاج خورشيد و منطقه غير قابل رويت درون آن را نشان مي‌دهد.

تراكمي كه به طرف مركز ستاره افزايش پيدا مي‌كند موجب مي‌شود كه بخشهاي كوچك نور كه در آنجا به وجود آمده‌اند پي در پي و بي‌وقفه به صورت اتم و الكترون در جهت‌هاي تصادفي هدايت شوند، به همين علت به طور ميانگين يك فوتون ( واحد شدت نور وارده به شبكيه چشم) ، يك ميليون سال زمان نياز دارد تا از منطقه مركزي به سطح خورشيد برسد.

فشار و حرارت در جهت مركز ستاره افزايش مي‌يابد، بخش مركزي كه در آن انرژي خورشيد توليد مي‌شود ، فقط ‪ ۱/۶‬در صد كل حجم ستاره را اشغال مي‌كند، اما تقريبا نصف جرم يا توده خورشيد را متمركز و جمع مي‌كند.

در منطقه هسته با حرارت بالاي ‪ ۱۵‬ميليون درجه سانتيگراد ، فشاري بالغ بر ‪ ۲۰۰‬ميليارد اتمسفر وجود دارد، انرژي‌اي كه در هر ثانيه در آنجا توليد مي‌شود مي‌تواند نياز انرژي تمام انسانهاي امروز را تا يك ميليون سال تامين كند.

در ‪ ۲۵‬سال گذشته محققان شيوه‌اي را كشف كرده‌اند كه اطلاعاتي از درون خورشيد به دست مي‌دهد، " هليوسيسمولوژي" ، همانگونه كه از نامش پيداست با اين شيوه ارتعاشات خورشيد مورد بررسي و مطالعه قرار مي‌گيرد.

اين ارتعاشات به طرزي كاملا متفاوت باآنچه در زمين اتفاق مي‌افتد ايجاد مي‌شود، در درون خورشيد توده‌هاي گازي به‌طور مداوم به طرف سطح آن بالا مي‌رود ، سرد مي‌شود و دوباره به اعماق ستاره فرو مي‌رود.

فيزيك‌دانان اين بالا و پايين رفتن را كه مانند آن را در يك قابلمه نيز مي‌توان مشاهده نمود ، كانوكشن ( انتقال گرما در مايع ) نام نهاده‌اند، در همين حين امواج صوتي هم توليد مي‌شود كه از درون خورشيد عبور كرده و باعث ارتعاش آن مي‌شود.

مجموعه اين توپ گازي مثل بالني به نظر مي‌رسد كه از آب پر شده باشد.

محققان خورشيد در موقعيتي هستند كه اين ارتعاشات را دقيقا اندازه‌گيري مي‌كنند، محاسبات اين امكان را مي‌دهد كه از هزاران صداي اصلي و بالا ، مدلي از درون خورشيد طراحي و ساخته شود.

در خط فرضي استوا مواد خورشيدي در هر ‪ ۲۵‬روز يك بار دور محور مي‌چرخند در عرض‌هاي بالاتر اين روند تا ‪ ۳۵‬روزهم به طول مي‌انجامد، اما هنوز كاملا مشخص نشده است كه چگونه اين تغيير گردش‌ها پديد مي‌آيد.

اما آنچه قطعي است اين است كه اين تغييرات از طريق جابه‌جايي پيچيده بين توده‌هاي گازي كه بالا و پايين مي‌روند و چرخش كلي ستاره ايجاد مي‌شوند.

در بخش هسته در زير منطقه كانوكشن هيچ جريان گازي وجود ندارد ، اين منطقه درخشان مثل يك جسم خشك و انعطاف‌ناپذير با دوره‌اي در حدود ‪ ۲۷‬روز گردش مي‌كند.

در نتيجه در مرحله عبور منطقه كانوكشن به منطقه سوزان و درخشان داخلي جهشي در چرخش پديد مي‌آيد كه دانشمندان احتمال مي‌دهند در اين منطقه عبور و انتقال، محل انرژي جنبشي خورشيد وجود دارد كه باعث ايجاد ميدان مغناطيسي آن مي‌شود.

منبه :هوپا

نوشته شده در سه شنبه دهم مهر 1386ساعت 16:9 توسط امین فرمانی| |

رصدخانه‌ي خورشيدي سوهو موفق به کشف دنباله‌داري دوره‌اي در تصاوير خود شد. اين دنباله‌دار مداري کوچک دارد و هر ۴ سال يک بار به دور خورشيد مي‌گردد.

اخیرا در تصاویر رصدخانه‌ي خورشیدی ناسا (سوهو)، که تاکنون صدها دنباله‌دار را به تصویر کشیده است٬ دنباله داری دوره‌ای کشف شده است. دنباله‌دار P/۲۰۰۷ R۵ مداری کوچک دارد و هر ۴ سال یکبار به دور خورشید می‌گردد.

رصد دنباله‌دار در سال‌هاي ، ۲۰۰۳ و ۲۰۰۷۱۹۹۹

برای رصد‌خانه‌ی خورشیدی «سوهو»(SOHO) که تاکنون بیش از ۱۳۵۰ دنباله‌دار را یافته است٬ کشف دنباله‌دارها مطلب جدیدی نیست. اما دنباله‌دار P/۲۰۰۷ R۵، که هر چهار سال یک بار به دور خورشید می‌گردد، وضعیتی متفاوت دارد. این دنباله‌دار، پیش از این دو بار در تصاویر سوهو به دام افتاده است.

برای اولین بار٬ دوربین میدان باز تاج نگار سوهو٬ گونه‌ای کمیاب از دنباله‌دارها به نام دنباله‌دار دوره‌ای را کشف کرده است. اگر چه بسیاری از دنباله دارهای سوهو دوره‌ای فرض می‌شوند اما این اولین مورد قطعی این نوع از دنباله‌دارها است.

درحالی که اخترشناسان تاکنون هزاران دنباله‌دار را مشاهده کرده‌اند، تنها در حدود ۱۹۰ دنباله‌دار دوره‌ای طبقه بندی شده‌اند. دنباله‌دارهای دوره‌ای باید حداقل دو بار به دور خورشید، با دوره تناوب کم‌تر از ۲۰۰ سال گردش کنند. مشهورترین دنباله‌دار دوره‌ای٬ دنباله‌دار هالی است که دوره‌ی آن ۷۶ سال است. (آخرین عبور آن از نزدیکی خورشید در سال ۱۹۸۶ اتفاق افتاد.)

شکار جدید سوهو مدار بسیار کوچک‌تری دارد. این دنباله‌دار که تقریبا هر ۴ سال یک بار به دور خورشید می‌گردد٬ اولین بار در شهریور ماه ۱۳۷۸ و سپس در شهریور ماه ۱۳۸۲ مشاهده شده است.

محاسبات «سباستین هوئنیگ»( Sebastian Hoenig)، دانشجوی دکترای آلمانی در سال ۲۰۰۵، زمان بازگشت این دنباله‌دار در ۲۱ شهریور سال جاری را پیش بینی کرده بود. دقت این پیش بینی، دوره‌ای بودن این دنباله‌دار را تایید می‌کند.

تصويري هنري از سوهو


 

این دنباله‌دار گیسو و دنباله گازی و غباری ندارد. در ابتدا دانشمندان آن را یک سیارک می‌دانستند، اما داده‌های بعدی خصوصیات دنباله‌داری آن را آشکار کرد. براي مثال هنگامي که که به خورشيد نزديک شد بسيار درخشان‌تر از قبل شد. اين يکي از خصوصيات دنباله‌دارها است.

 

«کارل باتامز»(Karl Battams)، مجری طرح جستجوی دنباله‌دارهای رصدخانه خورشیدی سوهو، می‌گوید:"احتمال دارد که این، هسته‌ی مرده‌ی یک دنباله‌دار باشد." این‌ها دنباله‌دارهایی هستند که بیشتر یخ‌های هسته‌ي خود را از دست داده‌اند.

 

رصد P/۲۰۰۷ R۵ از زمین، به دلیل کوچکی (با قطری بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ متر) و نزدیکی به خورشید بسیار دشوار است.

 

 

نوشته شده در یکشنبه هشتم مهر 1386ساعت 22:56 توسط امین فرمانی| |

می‌دانیم که سیاهچاله‌ها پیش از این در دسته اجرامی بسیار ناشناخته و رازآمیز قرار داشتند. تصوری که از این اجرام وجود دارد، اینگونه است که جسمی بسیار کوچک جرمی معادل جرم چندین خورشید را در نقطه‌ای فشرده کرده است.

اما موضوع این خبر٬ کشف جرمی شگفت انگیزتر از سیاهچاله‌ها است. نظریه تکینگی بدون پوشش (naked singularity)، حاکی از آن است که سیاهچاله آنقدر سریع به دور خود می‌گردد که در نهایت با فقدان افق رویداد مواجه می‌شود.

سياهچاله‌ها زمانی شکل می‌گیرند که ماده‌ی ستاره‌ای بزرگ بر روی خود فرو بریزد، و در این حین، فشار لازم به طرف خارج برای خنثی کردن نیروی گرانشی که به طرف داخل وارد می‌شود، وجود نداشته باشد. از این رو فشار گرانش به سایر نیروهای داخلی غلبه می‌کند و سیاهچاله تا بینهایت در خود فرو می‌ریزد. در این صورت نیروی گرانشی به قدری زیاد می‌گردد که حتی نور نیز نمی‌تواند از آن بگریزد. در نهایت سیاهچاله در پوششی تاریک از خودش احاطه می‌شود که ما آن را افق رویداد می‌نامیم. اجرام و تابش‌ها هنگام رد شدن از افق رویداد ناگزیر به سمت سیاهچاله کشیده می‌شوند. به همین دلیل ما آن ها را نمی‌بینیم و سیاه می‌نامیم.

تمام سیاهچاله‌های کشف شده تا‌کنون ، دارای چرخش به دور خود بوده‌اند. گاهی آنقدر زیاد که به بیش از ۱۰۰۰ دور در ثانیه می‌رسید. اما در این نظریه جدید، اگر شما سیاهچاله‌ای را بیابید که سرعت گردش به دور خودش بسیار زیاد باشد، در آن صورت مقدار حرکت زاویه ای چرخشش، بر نیروی گرانش حاصل از جرمش غلبه می‌کند و می تواند افق رویداد را کاهش دهد و یا از بین ببرد و سیاهچاله را بدون پوشش کند. اما سیاهچاله‌ای با ۱۰ برابر جرم خورشید، به سرعت چرخشی بیش از چند هزار دور بر ثانیه نیاز دارد.

مطابق با نتایج تحقیقات دانشگاه‌های «دوک»(Duke) و «کمبریج»(Cambridge)، جرمی با چنین مشخصاتی را می‌توان در لنزهای گرانشی کشف نمود. لنز گرانشی قسمتی از فضا است که در آن جسمی با جرم زیاد مانند سیاهچاله وجود دارد و با توجه به نیروی گرانشی که دارد مانند یک عدسی طبیعی عمل می‌کند، و نورهای رسیده از فواصل دور را خمیده و در نهایت کانونی می‌کند. اگر نتایج این تحقیقات درست باشد، اخترشناسان می‌توانند چنین اجرامی را که در نظریه جدید پیش بینی شده ثبت و شناسایی کنند.

منبع:http://nojum.ir/news/articles/522

نوشته شده در پنجشنبه پنجم مهر 1386ساعت 18:50 توسط امین فرمانی| |

يك گروه بين‌المللي از اخترشناسان به تازگي كشف كرده‌اند كه قطب جنوب سياره «نپتون» بسيارگرمتر از ساير مناطق اين سياره است.
 

به گزارش سرويس «علمي» خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، گلين اورتون دانشمند JPL (آزمايشگاه پيشرانش جت) در آژانس فضانوردي آمريكا (ناسا) در اين زمينه گفت: دماي قطب جنوب در سياره نپتون به قدري بالاست كه گاز متان كه بايد در بخش فوقاني اتمسفر آن موسوم به استراتوسفر منجمد باشد، مي‌تواند از اين منطقه نفوذ كند.  

اين يافته‌ها با استفاده از تلسكوپ Very Large Telescope مستقر در شيلي به دست آمده است.

 اين تلسكوپ از سوي سازمان اروپايي تحقيقات نجومي در نيمكره جنوبي اداره و به كار گرفته مي‌شود.

ميانگين دما در نپتون حدود 200- درجه سانتي‌گراد است.

 نپتون كه دورترين سياره شناخته شده در منظومه شمسي ما است، حدود 30 برابر دورتر از خورشيد نسبت به زمين قرار گرفته است.

اخترشناسان دريافته‌اند كه اين تغييرات دمايي با تغييرات فصلي هماهنگ است.

هر يك سال نپتون معادل 165 سال زميني طول مي كشد.

نوشته شده در چهارشنبه چهارم مهر 1386ساعت 21:2 توسط امین فرمانی| |

اخترشناسان سياره‌اي فراخورشيدي را در حال گردش به دور يک غول سرخ يافتند. شرايط اين سياره مي‌تواند مشابه شرايط سياره‌ي زمين در ۵ ميليارد سال آينده باشد.
 

تیمی بین المللی از اخترشناسان٬ خبر کشف اولین سیاره‌ی فراخورشیدی در حال چرخش به دور ستاره‌ای در حال مرگ را اعلام کردند. این کشف که نتیجه‌ی تحقیقی ۷ ساله است در شماره‌ی سپتامبر مجله‌ی نیچر چاپ خواهد شد.

این سیاره تصویری از سرنوشت زمین را در ۴ تا ۵ میلیارد سال آینده تداعی می‌کند و آن زمانی است که خورشید سوخت هیدروژنی خود را به اتمام می رساند٬ به صورت یک غول قرمز فوق العاده منبسط می‌شود و لایه‌های بیرونی خود را با درخشی هلیومی به بیرون پرتاب می‌کند.

تصويري هنري از سياره‌ي نزديک به غول سرخ

 

سیاره کشف شده‌ی اخیر با نام « V ۳۹۱ Pegassi b»٬ از تمامی تغییرات ستاره‌ی مادر خود جان سالم به در برده است.

تیم تحقیقاتی بین المللی به رهبری «رابرتو سیلووتی»(Roberto Silvotti) دریافتند که سیاره‌ی مذکور به دور ستاره‌ای کم نور در صورت فلکی فرس اعظم در حال چرخش است.

«استیو کاوالر»(Steve Kawaler)٬ استاد فیزیک و اخترشناسی دانشگاه ایالتی «آیوا»(Iowa) می‌گوید:"نکته‌ی هیجان انگیز در کشف این سیاره٬ نجات یافتن سیاره از انبساط ستاره و درخش هلیومی آن است. این نکته می‌تواند نشان دهنده‌ی ادامه ی حیات سیاره زمین٬ پس از انبساط خورشید در آینده‌ای دور باشد. قبل از آن که این ستاره لایه‌های بیرونی خود را از دست بدهد٬ سیاره در فاصله‌ای معادل با فاصله کنونی زمین تا خورشید به دور این ستاره می‌چرخید."

کاوالر افزود: "با توجه به این که این سیاره از مشتری بزرگ‌تر است٬ نمی توانیم خیلی خوشحال باشیم. سیاره‌ای کوچکتر همانند زمین می‌تواند آسیب پذیر باشد."

کاوالر در سال ۲۰۰۳ با هماهنگ کردن رصدهای این گروه تحقیقاتی ۲۳ نفره که به وسیله‌ی شبکه‌ی تلسکوپ‌های «Whole Earth » انجام می‌شد٬ به آن‌ها کمک کرد. این مجموعه شامل شبکه‌ای از رصدخانه‌ها در سراسر جهان است که به منجمین امکان اندازه گیری‌های مداوم تغییرات روشنایی ستاره‌های متغیر را می‌دهد.

کاوالر همچنین با انجام برخی محاسبات به پیشرفت این پروژه کمک کرد. این محاسبات به منظور اطمینان یافتن از این نکته بود که بی نظمی‌های حرکت مداری ستاره به واسطه‌ی سیاره‌ی مذکور است.
اخترشناسان دریافتند در حال حاضر شعاع مداری اين سياره ۷/۱ برابر فاصله‌ی متوسط بین خورشید و زمین است. ستاره‌ها با پیر شدن به فاز غول سرخی خود می‌رسند٬ در این هنگام به شدت منبسط شده و به آسانی قادر به بلعیدن سیارات درونی نزدیک به خود هستند.

سیلووتی خاطر نشان ساخت: "اتفاق مشابهی برای خورشید خواهد افتاد. انتظار می‌رود که عطارد و زهره در لایه‌های خورشید ناپدید گردند در حالی که مریخ به احتمال زیاد باقی می‌ماند. سر نوشت زمین مشخص نیست زیرا موقعیت آن مرزی است. به نظر می‌آید که احتمال از بین رفتن زمین در هنگام غول سرخی خورشید زیاد باشد٬ اگر چه با قطعیت نمی‌توان صحبت کرد."

نوشته شده در دوشنبه دوم مهر 1386ساعت 12:58 توسط امین فرمانی| |



قالب جدید وبلاگ پیچك دات نت